Doğu Anadolu Meyve Ve Bağ Genetik Kaynaklarının Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma (1994–1998 Ara Sonuç)

 

Hüseyin VURGUN     M.Hüsrev ÖZ                        Birol KARADOĞAN

           

Doğu Anadolu Bölgesinin, yumuşak ve sert çekirdekli meyve türlerinin  primer gen merkezi olduğu bilinmektedir. Doğal seleksiyonlar sonucu iyi özelliklere sahip yöresel çeşit ve tipler günümüze kadar ulaşmıştır. Ancak çok zengin olan Meyve-Bağ genetik kaynaklarımızın pek çok sebepten dolayı, hızlı bir şekilde kaybolduğu da  bir gerçektir. Bu durumun önemini kavrayan Avrupa ve Asya ülkeleri nesli azalan bitkileri muhafaza etmek için gen bankaları ve botanik bahçeleri kurmuşlardır.

           Ülkemizde ise genetik kaynakların toplanması, korunması ve değerlendirilmesi amacıyla, ülke çapında ilk olarak genetik kaynakların belirlenmesi üzerine 1978 yılında çalışmalara başlanılmıştır.

             Bu proje kapsamında 1994-1998  yılları arasında Van, Erzincan, Erzurum, Iğdır, Kars, Ağrı ve Gümüşhane illerinde yapılan sürvey çalışmaları  ile 32 elma, 36 armut, 16 erik, 6 kiraz, 3 ayva, 3 kayısı  ve 14 zerdali tipi ve mahalli çeşit tespit edilmiş, bunlardan aşı kalemi temin edilerek Erzincan Bahçe Kültürleri Araştırma  Enstitüsünde aşılama yapılmış ve enstitü arazisinde  koleksiyon bahçesi kurulmuştur. Bağ bölgeleri için  “Standart Üzüm Çeşitlerinin Saptanması Uygulama Projesi” kapsamında yapılan sürvey çalışmaları sonucu oluşturulan  kolleksiyon bağında 21 adet farklı  üzüm çeşidi  bulunmakta  olup bu koleksiyon  bağı 1994 yılında gen kaynakları projesi kapsamında projeye dahil edilmiştir.