Erzincan’da Yoğun Olarak Yetiştirilen Elma Çeşitlerinde Görülen Alternaria Meyve Çürüklüğü Hastalığı (Alternaria Alternata) Etmeninin Etiolojisi Ve Mücadelesi Üzerine Araştırmalar (2004)

Ahmet Yasin  GÖKÇE                                 Selahattin ALBAYRAK

             Erzincan’da yoğun olarak elma yetiştiriciliğinin yapıldığı Üzümlü ilçesi, Yalnızbağ, Bayırbağ ve Bahçeliköy beldeleri ile Çatalarmut köyünde,  hasat öncesi meydana gelen ve  meyve üzerindeki lekelenmelere neden olan etmenin, Alternaria alternata olduğu bu çalışma ile tespit edilmiştir.  2001 yılında çiçeklenme döneminin tamamlanmasından sonra başlamak üzere, meyve hasadına kadar geçen sürede 30 günde bir simptom gösteren sürgün, yaprak ve meyvelerden izolasyonlar yapılmıştır. 2002 yılında etmenin tanısı Microbial Identification System (MIS) ile Atatürk Ünv.Bitki Koruma Bölümünde yaptırılmıştır. Tesadüf parselleri deneme desenine göre her parselde 3 ağaç olmak üzere 1 ağaç bir tekerrür olarak kabul edilmiş ve araştırma denemesi kurulmuştur. Her bir ağaçtan tesadüfen alınan 50 meyve üzerinden, hasta-sağlam olarak sayımlar yapılmış ve sonuçlara Duncan testi uygulanmıştır. Bu fungusun mücadelesinde benomyl%50, carbandazim%50, mancozeb%80 ile propineb%70 etki maddeli 4 tane fungusit ve antibakteriyel etkisi olan Burkholdria cepacia  (BA-7) ile antimikrobial ve hiperparazitik etkileri olan Basillus substilis ( BA-140) ve Bacillus macerans (BA-142) olan 3 tane fitopatojen bakteri kullanılmıştır.

            Zirai mücadele standart ilaç deneme metotlarına göre değerlendirmeler yapılmıştır. 2003 ve 2004 yıllarında bu çalışma ile potansiyel biyokontrol ajanlarının etkinliği in-vitro ve in-vivo testlerinde A. alternata ‘ya karşı belirlenmiş ve antagonistlerden Bacillus substilis ile Bacillus macerans başarılı bulunmuştur. Kimyasallardan ise in-vitroda mancozeb%80 ve propineb%70 in her iki dozu etkili olsa da, in-vivo şartlarda %67,4 - %86,7 lik bir başarı gösterdiğinden Benomyl %50 nin 50g/100L lik dozu tavsiye edilmektedir. In-vitro denemelerinde golden elma çeşidi Starking elma çeşidine göre daha hassas bulunmuştur. Bu hastalığa karşı kimyasal ve biyolojik mücadele çalışmaları in-vivo da yapılan ilk çalışmadır.